Le versioni di greco di Senofonte e le traduzioni in italiano

Οι των Περσων παιδες διαγουσι μανθανοντες την δικαιοσυνην. Οι δ' αρχοντες αυτων δικαζουσιν αυτοις· γιγνεται γαρ δη και παισι προς αλληλους, ωσπερ ανδρασιν, εγκληματα και κλοπης, και βιας, και κακολογιας. Δικαζουσι δε και αχαριστιας· οιονται γαρ τους αχαριστους και περι θεους αμελως εχειν και περι πατερα, και μητερα, και πατριδα, και φιλους. Διδασκουσι δε τους παιδας και σωφροσυνην. Διδασκαυσι δε αυτους και πειθεσθαι τοις αρχουσι. Διδασκουσι δε και εγκρατειαν γαστρος και ποτου. Προς δε τουτοις οι παιβες μανθανουσι και τοξευειν και ακοντιζειν. Μεχρι μεν δη εξ η επτακαιδεκα ενιαυτων απο γενεας...

« Οι μεν πολεμιοι, ως οραετε, κατεχουσι τας υπερβολας του ορους· ωρα δε εστι σπουδαζειν, δει ως καλλιστα αγωνιζεσθαι. Εμοι δε γε δοκει ως ταχιστα επερχεσθαι επι τους ανδρας· ει γαρ διατριβομεν, οι πολεμιοι θαρραλεωτεροι εσονται ». Μετα Κλεανορος λογον, Ξενοφων ελεγεν· «Εγω δ' ουτω γιγνωσκω. Ει μεν αναγκη εστι μαχεσθαι, δει ως κρατιστα μαχεσθαι· ει δε βουλομεθα ως ραστα την υπερβολην υπερβαλλειν, δει ως ελαχιστα μεν τραυματα λαμβανεσθαι, ως ελαχιστα δε σωματα ανδρων αποβαλλειν. Ει συνετοι και ανδρειοι εσομεθα, ουκ αδυνατον εσται καταλαμβανειν το ορος ».

Ο Κυρος εξελαυνει δια της Αραβιας, τον Ευφρατην ποταμον εν τη δεξια εχων. Η χωρα ην πεδιον ομαλον ωσπερ θαλασσα· δενδρα μεν ουκ ην, θηρια δε παντοια, ονοι αγριοι, στρουθοι, ωτιδες και δορκαδες· οι ιππεις ενιοτε τα θηρια διωκοντες ελαμβαναν τους μεν ονους αγριους χαλεπον ην λαμβανειν· ετρεχον γαρ πολυ θασσον των ιππων· τα δε κρεα των αλισκομενων ονων παραπλησια ην τοις ελαφειοις κρεασιν, απαλωτερα δε. Στρουθον δε ουδεις ελαμβανε και οι διωκοντες των ιππεων ταχυ επαυοντο· ταχιστα γαρ εφευγον οι στρουθοι, τοις μεν ποσι τρεχοντες, τας δε πτερυγας αιροντες· τας δε ωτιδας ραδιως ελαμβανον οι ιππεις·...

Αγησιλαου του Λακεδαιμονιου αρετη και δοξα παντων επαινων αξιωτατη. Τελεως γαρ ανηρ αγαθος ων, ου μονον τη ευγενεια ετιμαετο, αλλα και ταις ευπραξιαις υμνεετο. Πραοτατος γε μην φιλοις ων, εχθροις φοβερωτατος ην· των δε φιλων ου τους δυνατωτατους, αλλα τους προθυμοτατους εστεργεν. Εν τη ευτυχια σωφρων, εν τοις δεινοις ευθαρσης ην. Των υπεραυχων καταφρονεων, των μετριων ταπεινοτατος ην. Βαρυτατος μεν ανταγωνιστης ην, κουφοτατος δε νικητης· εχθροις μεν δυσεξαπατητος, φιλοις δε ευπαραπειστοτατος. Δυνατωτατος δε ων εν τη πατριδι, μαλιστα τοις νομοις ελατρευε και τοις εφοροις επειθετο.

Κυρος απο Σαρδεων εξελαυνει δια της Λυδιας επι τον Μαιανδρον ποταμον. Ενταυθα τον Μαιανδρον διαβαινει και εξελαυνει δια Φρυγιας εις Κολοσσας, πολιν ευδαιμονα και μεγαλην· και ενταυθα Κυρω προσγιγνεται Μενων ο Θετταλος πολλους οπλιτας και πελταστας εχων. Εντευθεν εξελαυνει εις Κελαινας, της Φρυγιας πολιν μεγαλην και ευδαιμονα· ενταυθα Κυρω βασιλεια ην και παραδεισος μεγας αγριων θηριων πληρης. Και ενταυθα ερχεται Κλεαρχος ο Λακεδαιμονιος φυγας, εχων πολλους οπλιτας και πελταστας Θρακας και τοξοτας Κρητας. Αμα δε και Σωσις ο Συρακοσιος συν πολλοις οπλιταις ερχεται. Και ενταυθα Κυρος εν τω παραδεισω...