Le versioni di greco di Erodoto e le traduzioni in italiano

Εν ταυτη τη εν Μαραθωνι μαχη απεθανον των βαρβαρων κατα εξακισχιλιους και τετρακοσιους ανδρας, Αθηναιων δε εκατον και ενενηκοντα και δυο· επεσον μεν αμφοτερων τοσουτοι. Συνηνεγκε δε αυτοθι Θωμα γενεσθαι τοιονδε· Αθηναιον ανδρα, Επιζηλον τον Κουφαγορεω, εν τη συστασει μαχομενον τε και ανδρα γιγνομενον αγαθον, των ομματων στερηθηναι, ουτε πληγεντα ουδεν του σωματος ουτε βληθεντα, και το λοιπον της ζωης διατελειν απο τουτου του χρονου οντα τυφλον. Λεγειν δε αυτον περι του παθους ηκουσα τοιονδε τινα λογον ανδρα οι δοκειν οπλιτην αντιστηναι μεγαν, ου το γενειον την ασπιδα πασαν σκιαζειν το δε φασμα...

Η αυτη αυτη βασιλεια και απατην τοσηνδε τινα εμηχανησατο. Υπερ των μαλιστα λεωφορων πυλων του αστεος ταφον εαυτη κατεσκευασατο μετεωρον επιπολης αυτων των πυλων, ενεκολαψε δε ες τον ταφον γραμματα λεγοντα ταδε· «Των τις εμου υστερον γιγνομενων Βαβυλωνας βασιλεων ην σπανιση χρηματων, ανοιξας τον ταφον λαβετω οποσα βουλεται χρηματα· μη μεντοι γε μη σπανισας γε αλλως ανοιξη· ου γαρ αμεινον». Ουτος ο ταφος ην ακινητος μεχρις ου ες Δαρειον περιηλθε η βασιλεια. Δαρειω δε και δεινον εδοκει ειναι ταις πυλαις ταυταις μηδεν χρησθαι, και χρηματων κειμενων και αυτων των γραμματων επικαλουμενων, μη ου λαβειν...

Και τον Κυρον ακουσαντα α Κροισος ειπε, μεταγνοντα τε και εννοησαντα οτι και αυτος ανθρωπος ων αλλον ανθρωπον, γενομενον εαυτου ευδαιμονια ουκ ελασσω, ζωντα πυρι διδοιη, προς τε τουτοις δεισαντα την τισιν και επιλεξαμενον ως ουδεν ειη των εν ανθρωποις ασφαλεως εχον, κελευειν σβεννυναι την ταχιστην το καιομενον πυρ και καταβιβαζειν Κροισον τε και τους μετα Κροισου. Και τους πειρωμενους ου δυνασθαι ετι του πυρος επικρατησαι. Ενθαυτα λεγεται Κροισον μαθοντα την Κυρου μεταγνωσιν, ως εωρα παντα μεν ανδρα σβεννυντα το πυρ, δυναμενους δε ουκετι καταλαβειν, επιβοησασθαι τον Απολλωνα επικαλουμενον, ει...

Λαβοντες Κροισον, οι Περσαι ηγαγον παρα Κυρον. Ο δε συννησας πυραν μεγαλην ανεβιβασεν επ' αυτην τον Κροισον τε εν πεδαις δεδεμενον και δις επτα Λυδων παρ' αυτον παιδας, εν νοω εχων ειτε ακροθινια ταυτα καθαγιειν θεων οτω, ειτε και ευχην επιτελεσαι θελων, ειτε και πυθομενος τον Κροισον ειναι θεοσεβη τουδε ενεκα ανεβιβασεν επι την πυραν, βουλομενος ειδεναι ει τις αυτον δαιμων ρυσεται του μη ζωντα κατακαυθηναι. Αυτον μεν δη ποιειν ταυτα. Τω δε Κροισω εστωτι επι της πυρας εισελθειν, καιπερ εν κακω οντι τοσουτω, το του Σολωνος, ως αυτω ειη συν θεω ειρημενον, το «μηδενα ειναι των ζωοντων ολβιον»....

Κατ' αυτον δε Κροισον ταδε εγενετο. Ην αυτω παις, τα μεν αλλα επιεικης, αφωνος δε. Εν τη ουν παρελθουση ευεστοι ο Κροισος το παν ες αυτον επεποιηκει αλλα τε επιφραζομενος, και δη και ες Δελφους περι αυτου επεπομφει χρησομενους· η δε Πυθια αυτω ειπε ταδε· «Ω Κροισε, μη βουλη ανα διοματ' ακουειν παιδος φθεγγομενου, οτι σοι πολυ λωον αυτον αφωνον ειναι· αυδησει γαρ εν ηματι πρωτον ανολβω». Αλισκομενου του τειχους, ηει γαρ των τις Περσων αλλογνοησας Κροισον ως αποκτενων. Κροισος μεν τοινυν ορων αυτον επιοντα υπο της παρουσης συμφορας παρημεληκει, ουδε τι αυτω διεφερε πληγεντι αποθανειν ο δε παις...